Mια εμβληματική μεταφορά, για την απόδοση του ανθρώπινου σώματος

manindustrialpalace
Ο άνθρωπος, ως βιομηχανικό μέγαρο

Στην καθημερινή κουβέντα, στην εκπαίδευση, αλλά και στην ίδια την επιστήμη συχνά καταφεύγουμε σε μεταφορές, όπως λ.χ. η αντιστοίχιση του κυττάρου με μια πολυπράγμονα μητρόπολη, των μιτοχονδρίων ως των εργοστασίων “παραγωγής” ενέργειας κ.ά. προκειμένου να προσλάβουμε, να διδάξουμε ή να εξηγήσουμε  τον έμβιο κόσμο και τις λειτουργίες του.

Οι μεταφορές αυτές, που είναι προϊόντα του ιστορικού πλαισίου, του κυρίαρχου επιστημονικού υποδείγματος, και ακόμη των τρόπων παραγωγής, αν και οδηγούν σε παρανοήσεις κατά την κατανόηση των βιολογικών φαινομένων, έχουν βοηθήσει να εκλαϊκευτούν δύσκολα επιστημονικά αντικείμενα, και ακόμη περισσότερο, έχουν προαγάγει τη μελέτη τους. Ένα πρόχειρο παράδειγμα είναι η πρόσληψη της καρδιάς ως αντλίας από τον William Harvey, που του επέτρεψε να μελετήσει την κυκλοφορία του αίματος.

Μια λοιπόν από τις πλέον διάσημες εικαστικές μεταφορές των λειτουργιών του ανθρώπινου σώματος είναι αυτή που επεχείρησε την δεκαετία του 1920 ο Γερμανός ιατρός και συγγραφέας εκλαϊκευμένων επιστημονικών βιβλίων Fritz Kahn με το εμβληματικό έργο του  “Das Leben des Menschen” (Η ζωή του ανθρώπου). Στο έργο αυτό, που απευθυνόταν στο μη ακαδημαϊκό κοινό, οι φυσιολογικές λειτουργίες παρουσιάζονται ως το αποτέλεσμα της συνεργασίας επιμέρους τμημάτων του οργανισμού ως εργοστασίου, στο οποίο εργάτες και μηχανές διεκπεραιώνουν την εργασία που τους έχει καταμεριστεί.

Η στύση
Η βιολογία της όσφρησης
Τα 7 βήματα με τα οποία εργάζεται η όσφρηση
Τα 7 βήματα με τα οποία εργάζεται η όσφρηση

Τα γραφικά αυτά, που αντανακλούν τη μεγάλη βιομηχανική και τεχνολογική αλλαγή της εποχής τους και θεωρούνται ως τα πρώτα πληροφοριογραφήματα (infographics), δεν έγιναν από τον ίδιον τον Kahn, αλλά από γραφίστες  που εργάστηκαν υπό τις οδηγίες του.

Ο Kahn, μετά την έλευση των Ναζί στην εξουσία, λόγω των διώξεων που υπέστη εξαιτίας της  εβραϊκής καταγωγής του, εγκατέλειψε τη Γερμανία και τα έργα του (ίσως εξαιτίας του μοντερνισμού τους, διότι δεν ήταν ασύμβατα με τη λατρεία της οργάνωσης και της μηχανοποίησης του ανθρώπου που ήταν προσφιλείς στους Ναζί) απαγορεύτηκαν και κάηκαν. Μετανάστευσε στην Παλαιστίνη και στη συνέχεια στις ΗΠΑ, όπου συνέχισε το εκδοτικό έργο του, πριν εγκατασταθεί οριστικά στην Ελβετία, όπου και απεβίωσε.

Περισσότερες εικόνες μπορείτε να δείτε στο album: Fritz Kahn από εδώ: Αξίζει όμως να παρακολουθήσετε και ένα εξαιρετικό βίντεο που δημιούργησε το 2006 o Henning Lederer, ένας Γερμανός φοιτητής Οπτικής Επικοινωνίας και Κινουμένων Σχεδίων, βασιζόμενος στο πρωτότυπο έργο του Kahn.

Για την σύνταξη του άρθρου αντλήθηκαν πληροφορίες από τις ιστοσελίδες:

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s